İçeriğe geç

Veteriner Hekim Ahmet Şefik KOLAYLI

Veteriner Hekim Bakteriyolog Şefik Kolaylı.

Şefik Kolaylı 1886 yılında Bodrum’da dünyaya geldi. Ünlü şair ve neyzen Tevfik Kolaylı’nın kardeşidir. Şefik Kolaylı 1907 yılında Mülkiye Baytar Mektebini bitirmiş ve İstanbul Pendik’teki Bakteriyolojihane-i Baytari’ye atanmıştır. 1910 yılında Paris’e gönderilmiş ve Pastör Enstitüsünde 1911-12 yıllarında bir kursa katılmıştır. Lyon’daki veteriner okulunda da bir süre öğretim gördükten sonra yurda dönmüştür. Bu arada teğmen rürbesi ile askere alınmış ve kısa sürede yüzbaşı olmuştur. Birinci Dünya ve İstiklal Savaşı sırasında İstanbul’un işgali üzerine ülkede yaygın olarak seyreden sığır vebası hastalığına karşı serum hazırlamak üzere Eskişehir’de bir handa kurulan Serum Hazırlama Evinde görevlendirilmiştir.
Mülkiye Baytar Mektebindeki öküzleri ve aletleri de alarak Eskişehir’e giden Şefik Kolaylı bu kurumu geliştirmiş ve hastalıkla mücadelede önemli kazanımlar sağlamıştır. İstanbul işgalden kurtulunca Pendik’e müdür olan Nikolai Bey arkadaşları ile geri dönmüştür. Şefik Kolaylı da Eskişehir’in düşman tarafından işgali üzerine kurumu ile önce Kırşehir’e sonra da Ankara Etlik’e gelmiş ve ileri ki yıllarda Türkiye’nin en önemli Bakteriyoloji Laboratuvarını kurmuştur. İstiklal savaşının bitmesinden sonra Şefik Kolaylı Pendik Bakteriyolojihanesine müdür olarak atanmış, 1939 yılına kadar bu görevde kalmıştır. 1939-1945 yılları arasında Tarım bakanlığı Teftiş Heyetinde çalışmış, 1946-1951 yılları arasında da müsteşar muavinliği görevinde bulunmuştur. Şefik kolaylı sığır vebası serumu, tavuk kolerası aşısı, antrax hastalığında teşhis, çiçek aşısı ve keçileri pleura pneumonisi konularında çalışmıştır.
Bakteriyolog Şefik Kolaylı ile ilgili bir anektod oldukça ilginçtir. Balkan Savaşı sırasında askerler açlık çekiyor, buna karşın sığır vebalı sığırlar itlaf ediliyor ve gıda olarak kullanılmıyordu. Sığır vebası hastalığının insanlara geçmeyeceğini bilen genç teğmen Şefik Kolaylı ise şiddetle hastalığa yakalanmış sığırların kesilmesini ve kavurma yapılarak askerlere yedirilmesini öneriyordu. Bu önerisi komutanları tarafından reddedildi. Bunun üzerine komutanlarına eti yiyen askerlerden biri dahi hastalanırsa kendisini kurşuna dizmelerini söyledi. Sonunda tüm bu ısrarlar karşısında etler askerlere yedirildi ve herhangi bir sorun çıkmadı.
İstiklal savaşı sonrası gayrı müslimlerin devlet dairelerinden çıkarılması istendi. İşten çıkarılacaklar arasında kurumda müdürlük ve müdür muavinliği yapmış, sadakatle hizmet etmiş Nikolai Mavridis’te vardı. Ancak Şefik kolaylı bu talebi reddetti. Çünkü Nikolai Mavridis Şefik Kolaylı’nın hocası idi ve işgal sırasında Bakteriyolojihanenin rumlar tarafından yakılmasını önlemişti. Şefik Kolaylı’nın diretmesi üzerine Nikolai Mavridis kurumda kalmış ve uzun yıllar hizmet etmiştir. Ünlü şair ve Veteriner Hekim Mehmet Akif Ersoy ile aynı evde kalan ve yakın arkadaş olan Şefik Kolaylı 1976 yılında İstanbul’da vefat etmiştir.

Veteriner Hekimler Derneği

 

EnglishTurkish